Tag: ความคิด

ถาม : กราบเรียนถามอาจารย์ค่ะ การที่เราฟังอะไรแล้วสังขารเขาปรุงตามมานั้น มันจะเกิดเป็นกรรมตามมาไหมค่ะ อย่างพระพุทธเจ้าชาติที่ท่านไปดีใจกับการตกปลาได้มากท่านยังต้องปวดหัวเลย เราดีใจ เสียใจไปกับสิ่งต่างๆ อยู่ตลอดเวลาโดยไม่มีสติปรับใจให้เป็นกลาง เราไม่แย่หรือค่ะ (ต้องเห็นว่าสิ่งนั้นมันดับไปจากใจ) เช่น เราได้ยินว่าศาลตัดสินให้เขาถูกจำคุก 5 ปี ใจมันก็คิดของมันเองเลยนะว่าแค่ 5 ปีเองหรือ ทำไมถึงได้น้อยจัง (ใจมันคิดของมันเองนะค่ะ เราไม่ได้คิด หรือเรายังไม่ทันความคิดค่ะ) แล้วเราจะบาปไหมค่ะ ถ้าเราไม่ได้คิดเราก็ไม่บาปใช่ไหมค่ะ ตอบ : ความคิดเกิดขึ้นรวดเร็ว ทันทีที่กระทบกับอารมณ์ต่างๆ เรียกว่า จิตตุปบาท เกิดขึ้น ปรุงแต่งใจไปตามผัสสะ ก. ถ้าปรุงแต่งดี เป็นกุศล เรามีสติระลึกรู้ความคิดนั้น ก็เรียกว่า มีสติสัมปชัญญะ รู้ใจปรุงแต่งกุศลนั้น สติผู้รู้ก็เป็นกุศล การปรุงแต่งที่เกิดขึ้น ก็เป็นกุศล จึงเป็นกุศลด้วยกันทั้งคู่ ข. ถ้าปรุงแต่งไม่ดี เป็นอกุศล เรามมีสติระลึกรู้ขึ้นมา ก็เรียกว่า มีสติสัมปชัญญะ รู้ทั้นใจที่ปรุงแต่งอกุศลอยู่ อกุศลนั้นจะดับไป และสักครู่ก็อาจปรุงแต่งอกุศลขึ้นอีก สติถ้าเกิดได้อีก ก็ตัดกระแสความคิดอกุศลนั้นอีก เป็นเช่นนี้…