Tag: ปัญหา

มีผู้ส่งคลิป “ควรล้างผักให้สะอาด เพราะมีพยาธิอยู่” แล้วถามว่า การล้างผักเพื่อฆ่าพยาธิ เป็นบาปไหม จะแก้ไขอย่างไร ? ตอบ การฆ่าสำเร็จได้อย่างไร ? การฆ่าสัตว์ (ปาณาติบาต) จะถือเป็นการฆ่าสำเร็จ เมื่อครบองค์ประกอบ 5 ข้อ ดังนี้ 1. ปาโณ … สัตว์มีชีวิต 2 ปาณสญฺญิตา … รู้ว่าสัตว์มีชีวิต 3 วธกจิตฺตํ … มีจิตคิดฆ่า 4 อุปกฺกโม … มีความพยายาม หรือมีการกระทำให้ตาย 5 เตน มรณํ … สัตว์นั้นตาย หรือสัตว์ตายด้วยความพยายามนั้น การฆ่าสัตว์ เริ่มจากองค์ประกอบแรก คือ มีเจตนาฆ่า หรือไม่, ถ้าไม่มี ก็ไม่ใช่ปาณาติบาต ตั้งแต่ต้น ถ้ามีเจตนาฆ่า (ข้อที่ 3) แต่ขาดองค์ประกอบข้อใดข้อหนึ่ง เรียกว่า ศีลไม่ขาด…

มีผู้ถามมาว่า พระไปนั่งฉันสุกี้บุฟเฟต์ ได้หรือไม่ ? ตอบ ในพระวินัย การประกอบอาหาร ซึ่งหมายถึง การปรุงจากของดิบให้เป็นของสุกแล้วฉัน เช่น การไปฉันสุกี้ แล้วพระภิกษุฉกเอง ต้มเอง นั้น เป็นอาบัติทุกกฏครับ เว้นแต่จะมีโยมต้มให้ แล้วถวายของที่สุกแล้วตักใส่ชามถวายให้ จึงจะไม่เป็นอาบัติ .. แต่การอุ่นอาหาร ที่สุกอยู่แล้ว ไม่เป็นอาบัติครับ ดังในพระวินัย หมวดเภสัชขันธกะ (วิ.ม.5/49/48) ว่า [49] … พระผู้มีพระภาคพุทธเจ้าทรงติเตียนว่า ดูกรอานนท์ การกระทำของเธอนั่น ไม่เหมาะ ไม่สม ไม่ควร มิใช่กิจของสมณะ ใช้ไม่ได้ ไม่ควรทำ ดูกรอานนท์ ไฉนเธอจึงได้พอใจในความมักมากเช่นนี้เล่า . . . ดูกรอานนท์ อามิส (อาหาร) ที่เก็บไว้ในภายในที่อยู่ เป็นอกัปปิยะ แม้ที่หุงต้มในภายในที่อยู่ ก็เป็นอกัปปิยะ แม้ที่หุงต้มเอง ก็เป็นอกัปปิยะ การกระทำของเธอนั่น ไม่เป็นไปเพื่อความเลื่อมใสของชุมชนที่ยังไม่เลื่อมใส … ครั้นแล้วทรงทำธรรมีกถา รับสั่งกะภิกษุทั้งหลาย…

อาทิตย์ เสตะจันทน์ ถาม (๒๕ ก.พ.๖๐) กราบเรียนถามท่านอาจารย์ครับ การที่คนมักพูดว่า “ชั่วช่างชี ดีช่างสงฆ์” โดยมักปรามคนที่ไปตำหนิติเตียนพระที่ทุศีล โดยบอกว่าจะเป็นบาปนั้น ความคิดแบบนี้ถูกต้องหรือไม่ และท่าทีที่ถูกต้องของพุทธบริษัทควรเป็นเช่นไร สำหรับผมเห็นว่าท่าทีแบบนี้แหละที่ทำให้มีคนไม่ดีมาบวชพระมากมาย และก่อให้เกิดปัญหากับพุทธศาสนาอยู่จนทุกวันนี้ สิกขาบทหลายข้อก็เกิดมาจากฆราวาสตำหนิพฤติกรรมของพระมิใช่หรือครับ ตอบ ข้อพึงปฏิบัติของภิกษุต่อภิกษุต้องอาบัติ ตามพระวินัย ในหลักของพระวินัย กล่าวว่า หน้าที่ๆ จะพึงปฏิบัติเมื่อภิกษุต้องอาบัติ มี ๓ ประการ คือ ๑. เป็นหน้าที่ของภิกษุผู้ต้องอาบัติ จะต้องทำคืนตามวิธีนั้นๆ (เช่นแสดงอาบัติ อยู่ปริวาสกรรม หรือลาสิกขา) ๒. เป็นหน้าที่ของภิกษุอื่นผู้รู้เห็น จะพึงตักเตือนด้วยความเมตตา (หาใช่นิ่งเฉย ดังที่พระเถระทั้งหลายกระทำอยู่ในปัจจุบัน) ๓. เป็นหน้าที่ของสงฆ์ จะพึงทำตามสมควรแก่พระธรรมวินัย (ด้วยนิคหกรรม กระทำการลงโทษด้วยวิธีต่างๆ) ฉะนั้น โดยทั่วไปแล้ว ภิกษุอื่นหรือสงฆ์ผู้รู้เห็น จะต้องตักเตือนและแก้ไขให้ถูกต้องตรงตามพระวินัยครับ เมื่อคฤหัสถ์ทราบการผิดวินัยของภิกษุ แต่สำหรับคฤหัสถ์ เมื่อไม่ใช่พระภิกษุ สิ่งที่เราพึงกระทำ ก็คือการตำหนิ ห้ามปราม และปกป้องพระพุทธศาสนา ดังเรื่องที่ปรากฏใน…

นุช รัตนสิทธิ์ ถาม กราบเรียนถามอาจารย์ค่ะ 1) ตอนเช้าพระที่ไปนั่งบิณฑบาตรอยู่ใกล้ๆ ป้ายรถเมล์ หรือหน้าตลาดผิดพระวินัยไหมค่ะ (แถมมีคล้ายๆ ถุงปุ๋ยเตรียมมาบรรจุของ วางอยู่ข้างๆ อีกค่ะ ถุงเต็มแล้วก็ยังไม่ยอมไป) 2) ถ้าผิด เราชาวพุทธสมควรที่จะไปบอกตำรวจมาจับไหมค่ะ หรือควรทำอย่างไรดีค่ะถึงจะช่วยกันรักษาศาสนาเอาไว้ได้ ฯลฯ ตอบ การที่พระท่านนั่งรับบิณฑบาต ไม่มีความผิดครับ จะนั่ง จะยืนนิ่งอยู่ หรือจะเดินไป ก็ได้ทั้งสิ้น ไม่มีสิกขาบทห้ามไว้, ประเด็นที่ว่า มีถุงปุ๋ยอยู่ข้างๆ เพื่อใส่ภัตตาหารบิณฑบาตนั้น ตามพระวินัยบัญญัตินั้น มีว่า . . . “ภิกษุพึงทำความศึกษาว่า เราจักรับบิณฑบาตจดเสมอขอบบาตร (ไม่รับบิณฑบาตจนล้น)ฯ” หมายความว่า ตามธรรมเนียม พระสงฆ์เราจะรับบิณฑบาตเพียงเท่าที่จะรับได้เท่านั้น ไม่รับเกินกว่าบาตรของตน หากรับเกินกว่า ย่อมต้องอาบัติทุกกฏ (เสขิยวัตร โภชนปฏิสังยุต ข้อที่ ๔) แต่ก็มีอีกสิกขาบทหนึ่ง มาใน โภชนวรรค บทที่ ๔ ว่า . .…

เกร็ดการสนทนา (27/10/59) รบกวนสอบถาม ช่วยตอบด้วยครับ มีเพื่อนถามมา แต่ผมน่าจะตอบได้ไม่ดีพอ อุปสรรคในชีวิตมาก เกิดจากกรรมเก่า ? ถาม : ถ้าบุญน้อย อุปสรรคในชีวิตมาก นี่หมายถึง บุญที่ทำในชาตินี้ หรือบุญที่ทำในชาติที่แล้ว ถ้าเป็นบุญในชาตินี้ แล้วต้องทำแค่ไหนชีวิตถึงจะไม่เจออุปสรรค ตอบ : อดีตกรรม คือ กรรมที่ทำในอดีตทั้งหมด ทั้งชาติก่อนและชาตินี้ / กรรมเก่า ก็คือกรรมที่เราทำไว้ ตั้งแต่วินาทีที่แล้วที่ผ่านไปทั้งหมด ไม่ว่าจะย้อนไปนานแค่ไหน ตั้งแต่เราเป็นเด็ก หรือชาติก่อนๆ ก็ตาม ถาม : ถ้าเป็นบุญในชาตินี้ แล้วต้องทำแค่ไหนชีวิตถึงจะไม่เจออุปสรรค ขอคำตอบนี้ด้วยครับ ตอบ : บุญ-บาป เวลาให้ผล จะประมวลผลรวมในทุกชาติมาทะยอยกันให้ผล ไม่สามารถทำอะไรอย่างหนึ่งเพื่อขจัดอุปสรรคได้ เราทำดี-ชั่วมาแล้วหลายพันหลายหมื่นชาติ มันทะยอยกันให้ผลในทุกๆ วินาที ให้เราเจอคนดี-คนร้าย เจอเรื่องดี-เรื่องร้าย เช่น เราเห็นดอกไม้สวยงาม เห็นคนหล่อ-สวย ได้ยินเสียงเพลงไพเราะ ได้อากาศเย็นสบาย นี่ก็ผลบุญ เราเห็นคนพิการ…

ถาม โสดาบันจะยังลำเอียงอยู่ไหมค่ำ ท่าน อ.น่าจะเท่าเทียมกันทุกคนเนาะ ? ตอบ ต้องเข้าใจคำว่า “ลำเอียง” ก่อนนะครับ คำว่า ลำเอียง แปลว่า ประพฤติไม่ชอบธรรมเพราะเห็นแก่พวกพ้อง (เห็นแก่ความรัก ความชัง ความเขลา หรือความกลัว) หรือประพฤติชอบธรรมไม่เสมอหน้ากัน ในบุคคลผู้มีคุณเสมอกัน พระอริยบุคคล มีความลำเอียงอีกหรือไม่ ? สำหรับพระอริยบุคคลแล้ว จะไม่มีความลำเอียงเพราะเหตุใดๆ อีก ดังคำโบราณว่า “ว่าไปตามเนื้อผ้า” คือ ดีก็ว่าดี ไม่ดีก็ว่าไม่ดี นั่นเอง เช่น พ่อแม่ย่อมมีความรักลูกทุกคน แต่มีความเอ็นดูไม่เท่ากัน ขึ้นต่อความประพฤติของบุตรว่าดีร้ายอย่างไร ถ้าบุตรดีเสมอกัน ก็รัก และให้เสมอกัน แต่ถ้าบุตรประพฤติไม่เสมอกัน ก็อาจรัก และให้ไม่เสมอกัน นั่นเอง การประพฤติเช่นนี้ ไม่ชื่อว่ามีใจลำเอียง แต่ชื่อว่า “ว่าไปตามเนื้อผ้า” ครับ แต่ถ้าลูกประพฤติดีเหมือนกัน แต่คนหนึ่งประจบเก่ง อีกคนหนึ่งพูดไม่เป็น แล้วให้ไม่เสมอกัน อย่างนี้สิ เรียกว่า ความลำเอียง ครับ…

คำถาม มีผู้ถามว่า ตามพระวินัยบัญญัติ ถูกต้องหรือไม่ อย่างไรค่ะ ? ผมอยากตอบสั้นๆ ก่อนเลย จากชื่อหัวข้อข่าว ที่ถามว่า ใครจะเป็นผู้ตัดสิน ? พระวินัยที่พระพุทธเจ้าทรงบัญญัติไว้นั่นล่ะครับ เป็นผู้ตัดสิน หาใช่พระรูปใดรูปหนึ่งไม่ เรื่องราวในข่าวมีดังนี้ คือ เกิดข้อกังขาคาใจชาวพุทธ กรณีพระชั้นผู้ใหญ่ที่จันทบุรี มีคำสั่งให้ ‘พระเตี้ย’ สูง 99 ซม. สึกออกไปกลางพรรษา หากไม่สึก คนที่บวชให้จะต้องสึกเอง พบมีพระวินัยบัญญัติไว้ ในข้อลักษณะที่ไม่ควรให้บรรพชา คนเตี้ย (เกินไป) อยู่ด้วย เมื่อตอนบ่ายวันที่ 18 ส.ค. 59 หลังเกิดเสียงวิพากษ์วิจารณ์กันอย่างหนักเกี่ยวกับพระรูปหนึ่งในพื้นที่ อ.สอยดาว จ.จันทบุรี มีคำสั่งให้ลาสิกขากลางพรรษากะทันหัน จากการที่เขามีร่างกายไม่สมบรูณ์สูงเพียง 99 เซนติเมตร สร้างความประหลาดใจให้กับชาวบ้านเป็นอย่างมาก เพราะระหว่างที่ครองเพศบรรพชิตพระรูปดังกล่าว ได้ปฏิบัติกิจของสงฆ์อย่างเต็มที่ ไม่ขาดตกบกพร่อง ขนาดรูปร่างไม่ได้เป็นอุปสรรคแต่อย่างใด ฯลฯ นายเสริมศักดิ์ ได้เข้าบวชเพื่อทดแทนบุญคุณบิดามารดา โดยตั้งใจจะบวชให้ครบ 3 เดือนในช่วงเข้าพรรษา จึงได้เข้าร่วมโครงการอุปสมบทหมู่…

ถาม มีผู้สงสัยว่า เมื่อมีหมอดูหรือใครมาทัก ว่าอย่าทำความดี อย่าเพิ่งลงทุน อย่าเพิ่งเปิดกิจการ อย่าเพิ่งก้าวต่อไปในชีวิต อย่าริเริ่มทำสิ่งนั้นสิ่งนี้ ที่จะทำให้ชีวิตเราดีขึ้น เพราะยังไม่มีฤกษ์ เพราะไม่มีดวงในทางนี้ ไม่มีดวงในช่วงนี้ ช่วงนี้ชะตาไม่ดี ทำแล้วจะเหนื่อย จะลำบาก จะเจ๊ง เราควรคิดอย่างไร ตอบ การที่เราจะทำอะไร ไม่ทำอะไร เมื่อนั่นเมื่อนี่ ตามที่มีหมอดูทักมา ไม่ตรงกับหลักพระพุทธศาสนา แต่สิ่งที่เราอาจต้องการจากเขาเหล่านั้น ก็มีเพียงคำแนะนำที่ประกอบร่วมกับการทำความดี ในสิ่งที่เราพอทำได้ ภายในขอบเขตของการไม่ทำบาป การจะปรับเปลี่ยนบางสิ่งบางอย่าง ที่พอแก้ไขให้เหมาะสมได้ต่างหาก คือสิ่งที่เราต้องการ มิได้หมายถึง เราจะต้องให้ความสำคัญที่เกินกว่าการพัฒนาชีวิตและการเจริญกุศล อย่างที่บางคนว่า ต้องรอ รอโชค รอดวง รอชะตา อะไรอย่างนั้น เช่นว่า ถ้ามีคนมาสมัครงาน หมอดูบอก อย่ารับ! เพราะดวงไม่สมพงษ์กับเรา เราก็ยังควรจะรับอยู่นั่นเอง ถ้าเขาเป็นคนดี มีคุณสมบัติพร้อม เพียงแต่ถ้าถูกทัก เราอยากรู้เพียงว่า เราควรระวังอะไรเป็นพิเศษบ้างหรือไม่ เท่านั้น ดังอุทาหรณ์เรื่องพระยากงที่ถูกพระยาพานฆ่า เพราะเชื่อหมอดู กลัวว่าลูกจะฆ่าพ่อ ก็เลยสั่งให้ฆ่าลูกเสียก่อน เป็นเหตุให้ต้องแอบส่งลูกไปอยู่ต่างแดน…

มีผู้ถามว่า “อยากจะเปลี่ยนชะตากรรม ต้องทำอย่างไร” มีผู้ถามว่า “อยากจะเปลี่ยนชะตากรรม ต้องทำอย่างไร ? ” ตอบ ก่อนอื่น ต้องเข้าใจว่า ชะตากรรม คืออะไรเสียก่อน ชะตากรรม คืออะไร ? ชะตากรรม โดยศัพท์หมายถึง กรรมที่ติดตัวมาแต่กำเนิด หรือกรรมที่มาพร้อมกับการเกิด 1. อาทิ รูปร่างหน้าตา ผิวพรรณวรรณะ สุขภาพพลานามัย ตระกูลที่เกิด บิดามารดา ภูมิอากาศ สิ่งแวดล้อม องค์ประกอบแวดล้อมที่มาพร้อมกับการเกิด คือ เกิดมาแล้วมีลักษณะอย่างไร เกิดมาท่ามกลางสภาพแวดล้อมอย่างไร นี้ประการที่ ๑ เรียกว่า ชะตากรรมที่มาในปฏิสนธิกาล 2. ชะตากรรมที่ครอบงำชีวิตของคน ได้แก่ อุปนิสัยใจคอ ความยินดีติดใจ ทัศนคติ อันเกิดมาแต่การอบรมสั่งสอนจากสิ่งรอบข้าง อาทิ บิดามารดา ครูอาจารย์ เพื่อนฝูง สภาพแวดล้อม ธรรมชาติ วัดวาศาสนา และสื่อสารมวลชนต่างๆ ล้วนแล้วแต่เป็นสิ่งที่ถูกปลูกฝังอุปนิสัย โดยหลีกเลี่ยงไม่ได้ จากบุคคลที่มีแนวคิดต่างๆ…

ตอบ           การพูดปด มีโทษมากน้อยอย่างไร ในอรรถกถาสัมมาทิฏฐิสูตร (ม.มู.๑๒/๑๑๐/๕๔๑) ให้หลักไว้ดังนี้ คือ           มุสาวาทชื่อว่ามีโทษน้อย เพราะประโยชน์ที่ผู้พูดทำลายนั้นมีน้อย / และมีโทษมาก เพราะทำลายประโยชน์มาก           มุสาวาทของคฤหัสถ์ทั้งหลายที่กล่าวโดยนัยว่าไม่มี เพราะประสงค์จะไม่ให้วัตถุที่ตนมีอยู่ ชื่อว่ามีโทษน้อย / ส่วนมุสาวาทที่ตนเป็นพยานกล่าวเพื่อทำลายประโยชน์ชื่อว่ามีโทษมาก           มุสาวาทของบรรพชิตทั้งหลายที่กล่าวประชดประชัน โดยประสงค์จะหัวเราะเล่นชื่อว่ามีโทษน้อย / แต่มุสาวาทของบรรพชิตผู้กล่าวโดยนัยว่าไม่เห็นเลยว่าเห็น ดังนี้ชื่อว่ามีโทษมาก           ฉะนั้น การโกหกนั้น จะเป็นบาปมาก-บาปน้อย จึงขึ้นอยู่ต่อประโยชน์ที่เราเสียไป เมื่อเราไม่ได้รู้ความจริงครับ ถ้าเรารู้ว่าเขาโกหก แต่เราไม่เสียใจ หรือเสียใจมีผลต่อเราต่อเขาอย่างไร…